Kacper Górak
Pauliński rodowód
Choć zakon paulinów jest wręcz synonimiczny z klasztorem na Jasnej Górze to nie jest to jedyny obiekt na terenie Częstochowy będący pod opieką tegoż zakonu. By zobaczyć najbliższy z nich nie trzeba daleko szukać – znajduje się zaledwie 700 metrów na południe od ich najsłynniejszego klasztoru. Wzniesiony w XVII wieku kościół świętej Barbary jest ściśle związany z częstochowskimi paulinami od samego początku swojego istnienia. Został ufundowany z inicjatywy prowincjała paulińskiego ojca Andrzeja Gołdonowskiego, który (również w Częstochowie) odpowiadał za przebudowę kościoła pod wezwaniem św. Jakuba. Przy kościele św. Barbary został wzniesiony także klasztor dla nowicjuszy co oznacza, że przez pewien czas częstochowscy paulini posiadali aż dwa klasztory w odległości niecałego kilometra od siebie. Pod koniec XIX wieku kościół wraz z nowicjatem został przeznaczony na użytek powstającej parafii. Ale to nie był koniec bytowania paulinów w tym miejscu. Nieco ponad wiek później parafia wróciła pod kontrolę zakonu, gdzie jego członkowie do dziś pełnią funkcję proboszczów.
Jeden kościół – wielu patronów
Mieszkańcy Częstochowy potocznie nazywają go kościołem świętej Barbary mimo, że formalnie to tylko nazwa parafii, a nie samego budynku kościoła. W rzeczywistości święta Barbara (będąca również patronką górników), jest jedną z dwojga patronów kościoła. Do jej życiorysu ma nawiązywać charakterystyczna, cylindryczna wieża przypominająca swym wyglądem obronną basztę. Wedle hagiografii gdy święta Barbara przyjęła chrzest i złożyła śluby czystości została w ramach ojcowskiej kary zamknięta właśnie w wieży. Drugim z patronów jest św. Andrzej Apostoł, który być może został wybrany na patrona ze względu na swojego imiennika – inicjatora budowy kościoła. Oprócz patronów już wspomnianych kościół i dawny klasztor posiada nieoficjalną patronkę w Matce Boskiej Częstochowskiej. Cały kompleks nosi też nazwę równorzędną z nazwą parafii: sanktuarium Zranionej Jasnogórskiej Ikony Matki Bożej. Wszystko za sprawą jednego z bardziej dramatycznych wydarzeń z dziejów klasztoru jasnogórskiego.
Sanktuarium Zranionej Ikony
Lokalizacja kościoła i budynków klasztornych nie została wybrana przypadkowo i ma związek z historią rabunku i zbezczeszczenia ikony Matki Boskiej Częstochowskiej z Jasnej Góry w Wielkanoc 1430 roku. Szczęśliwie udało się ją szybko odnaleźć i odrestaurować (więcej w artykule o Jasnej Górze: https://www.poznaj-slask.pl/jasna-gora/). Gdzie w tym wszystkim kościół św. Barbary? Zdewastowaną ikonę odnaleziono właśnie na terenie obecnie zajmowanym przez parafię. Nie wiadomo dlaczego wizerunek Matki Boskiej porzucono tak blisko miejsca kradzieży. Być może rabusie zadowolili się wotami i ozdobami, a sam obraz nie miał dla nich większej wartości. Możliwym jest też, że zostawili go w pośpiesznej ucieczce. I tu pojawia się legenda: załadowawszy skradzione dobra, w tym ikonę Matki Boskiej Częstochowskiej, na wóz łupieżcy uciekli na południe od Jasnej Góry. Jednakże konie ciągnące wóz odmówiły posłuszeństwa i po przejechaniu krótkiego dystansu nie chciały ruszyć dalej. Sfrustrowani tym faktem łupieżcy wyładowali swą złość na świętym obrazie tnąc go mieczami, łamiąc i rzucając o ziemię. Koniec końców uciekli zostawiając zbezczeszczoną ikonę. Udający się tropem złodziei zakonnicy odnaleźli ją i obmyli w źródełku, które miało wytrysnąć spod ziemi na ich oczach. Na pamiątkę tego wydarzenia początkowo postawiono w tamtym miejscu krzyż, a następnie kaplicę, przy której dekady później wyrosły kościół oraz nowicjat. Cudowne źródełko ma dziś formę studni oraz kranów stojących na zewnątrz przykościelnej kapliczki. Woda z niego bijąca jest udostępniona dla wszystkich chcących ją zaczerpnąć. A jest ich sporo wśród pielgrzymów odwiedzających Częstochowę. Niektórzy twierdzą, że woda ze źródełka ma właściwości uzdrawiające. Mają to potwierdzać zlecone przez paulinów badania przypisujące wodzie bogactwo minerałów wpływających wzmacniająco na funkcjonowanie organizmu.
Wyświetl większą mapę
